Hoe Gemeente Emmen 500+ jongeren liet meedenken over de toekomst

Locatie: Gemeente Emmen
Partners: Ruimtevolk & Swipocratie
Periode: Januari 2025
Focus: Omgevingsvisie (jongerenparticipatie)

De Uitdaging: De stem van de toekomst horen

Bij het opstellen van een nieuwe Omgevingsvisie staat één vraag centraal: hoe ziet de leefomgeving er over 10 of 20 jaar uit? Juist de jongeren van nu zijn de gebruikers van de toekomst. Toch is dit de moeilijkste groep om te bereiken via traditionele weg. Gemeente Emmen zocht een manier om jongeren tot 35 jaar — en specifiek de groep onder de 18 — op hun eigen niveau en in hun eigen leefwereld te bevragen.

De Aanpak: Digitaal gemak ontmoet persoonlijke interactie

Samen met bureau Ruimtevolk zette de gemeente Swipocratie in. De strategie was tweeledig:

De Activatie: Geen passieve afwachting, maar actieve opzoek-bezoeken. Ambtenaren bezochten scholen en lieten jongeren tijdens de lessen swipen via een simpele QR-code. Dit verlaagde de drempel tot nul: binnen 3 minuten was de mening gegeven. Daarnaast werden overige kanalen van de gemeente ingezet zoals de website en lokaal nieuws.

De Tool: Een op maat gemaakte swipocratie-peiling waarin complexe dilemma's (zoals de balans tussen natuur en woningbouw, of sporten in de buurt vs. centrale campussen) werden teruggebracht tot begrijpelijke keuzes.

De Resultaten: een mooie respons

De resultaten overtroffen de verwachtingen van de gemeente en lieten zien dat jongeren wel degelijk betrokken zijn als de methode maar aansluit bij hun gedrag.

• Totaal aantal deelnemers: 680
• Jongeren tot 35 jaar: 566
• Uniek bereik onder de 18 jaar: 437 deelnemers
• Representativiteit: Deelnemers kwamen uit de kern Emmen, maar ook uit omliggende dorpen zoals Emmer-Compascuum, Klazienaveen en Nieuw-Amsterdam.

Belangrijkste inzichten voor de beleidsmakers:

• Lokale wortels: 75% van de jongeren sport liever in hun eigen dorp of buurt dan op een centrale campus.
• Economische ambitie: 76% vindt het cruciaal dat Emmen ruimte biedt aan nieuwe lokale bedrijven.
• Bereikbaarheid: 74% geeft aan dat de verbinding met Groningen en Zwolle via het OV verbeterd moet worden.
• Dorpse identiteit: 67% blijft liever in een dorp wonen, mits de verbinding met het centrum goed is.

Ruimtevolk over onze samenwerking

Voor ons als adviesbureau was het mooi om te zien hoe enthousiast we met elkaar aan de slag gingen met Swipocratie om doelbewust de jongeren mee te laten denken over hun toekomst. In de campagne rondom de Swipocratie heeft de gemeente echt actief ingezet op het benaderen van de jongeren om hun stem te laten horen. Voor een omgevingsvisie die een stip op de horizon zet voor de leefomgeving van 2040 zijn jongeren en jongvolwassenen als generatie van de toekomst een erg belangrijke doelgroep, maar met veel reguliere participatievormen tref je hen over het algemeen niet snel.

We hebben in samenwerking met Swipocratie en de gemeente een mooie set stellingen gemaakt die ons hielp bij het laten zien van de afwegingen en keuzes die er voor de inrichting van de leefomgeving voorliggen, maar die ook voldoende aansluiten op de belevingswereld van jongeren. Door de goede response hebben we een duidelijker beeld gekregen hoe de doelgroep naar de toekomst kijkt. Daarbij valt op dat over sommige onderwerpen de jongeren vrij eensgezind waren, maar dat er ook thema's zijn waar de meningen over verdeeld zijn.

Judith Hinfelaar, adviseur/onderzoeker van Bureau Ruimtevolk

Opdrachtgever: Ruimtevolk en Gemeente Emmen

< hoe werkt Swipocratie?
< terug naar praktijkvoorbeelden